قلعه پشتو (پیشتو، پشتاب و پیشتاب)، یکی از دژهای کهن ایران زمین در بخش هوراند از توابع شهرستان اهر در استان آذربایجان شرقی قرار دارد.
روستای پشتو در ۱۲ کیلومتری غرب هوراند و ۵۰ کیلومتری اهر و قلعه پشتو در یک کیلومتری شمال غربی آن واقع شده و آثاری از تمدنهای اشکانی و ساسانی و قرون میانه اسلامی در آن یافت شده است.
آثار به دست آمده از درون قلعه که سفالهای بدون نقش و نگار قدیمی است، نشان می دهد که این قلعه در اوایل ورود اسلام بر منطقه ارسباران و قره داغ ساخته شده است.
قلعه پشتو بر روی بلندترین کوه بین روستاهای پشتاب و کوجان به نام ˈهشته سرˈ (هشت سر) به ارتفاع سه هزار متر بنا شده و حصارهای آن بسیار مرتفع و صخره ای بوده و دور تا دورش را پرتگاههای عمیق احاطه کرده است.
تنها راه ورودی به قلعه معبری است از سمت شمال با ۲۲۰ پله سنگی و در سه سمت دیگر آن پرتگاههای مخوفی دیده میشود که قلعه را نفوذ ناپذیر ساخته است.
از محل این دژ، قلعه قهقهه و دره رود قره سو که از پای آن میگذرد، دیده میشود.
به طور کلی دژهای منطقه ارسباران به یکدیگر مشرف می باشند و احتمالاً در دوره بابک خرمدین که به احتمال قوی در تصرف آنها بوده است، به واسطه علایم آتشهای شبانه با همدیگر ارتباط پیدا میکردند.
در ساخت دیوارهای قلعه پشتو از سنگهای لاشه ای، ملات گل رس، ساروج و تعدادی آجر استفاده شده است.
ازاین قلعه که شبیه قلعه بابک و شاید همزمان با آن احداث شده است به هنگام نبرد با اعراب حاکم بر منطقه، استفاده نظامی می شده است.
این قلعه دارای آب انبارهای متعددی است که بیشتر آنها در سمت شمال و درون صخرهها کنده کاری شده است.
این قلعه در زمان کاربری از امنیت بالایی برخوردار بوده چون به غیر از پلکان، صعود از دیگر نقاط قلعه امکانپذیر نیست.
موقعیت ممتاز جغرافیایی و آثار معماری باقی مانده در آن نشان از اهمیت در دوران کاربری خود دارد.
در مورد سفالینه های یافت شده در قلعه پشتو می توان گفت، پراکندگی سفالینههای هزاره اول قبل از میلاد در این قلعه کمتر از آثار دوران اشکانی و ساسانی و قرون میانه اسلامی است.
سفالینههای اشکانی و ساسانی این قلعه عمدتا دارای خمیره نخودی و قرمز و تزییناتی با کندهکاری هندسی است و سفالینههای قرون میانه اسلامی در دو نوع ساده و لعابدار با خمیرمایه مواد کانی است.
قلعه پشتو (پشتاب) از شمال به ارتفاعات محلی ˈیغیلی داغلارˈ می رسد و روستاهایˈ چین نابˈ و ˈکوجان ˈدر جنوب و غرب آن قرار گرفته اند.
این قلعه در آذرماه سال ۱۳۸۷ در فهرست آثار ملی ثبت شد.
برای ورود به این قلعه سحرانگیز و سراسر سنگی راهی باریک با پرتگاههای خطرناک وجود دارد که برای گردشگران هیجان وصف ناپذیر به همراه دارد.
Pashto Castle Horand
This castle is one of the 18th castles of Horand County which is located in 5 Km southeast of Horand. There is a dangerous passageway in the entrance of the castle that makes it not to be easily accessible. It dates back to 4000 years ago.
Pashto castle is situated 3 Km of Qahqahe Castle which is strategically important. The castle was military center in Parthian, Sassanid dynasties and Khurramites era.
عکاس:؟؟
عکس: جواد سروری
عکس: میر کریم موسوی
عکس: شهره وفایی
عکس: جواد محمدی
عکس: مهدی تهرانچی
عکس: محمد حسین عبدالله زاده
عکاس: ؟؟
- توضیحات
- دسته: آذربایجان
