امیر ثناجو، محمد امینیان
چکیده:
مسجد ظهیریه که در کوی سرخاب شهر تبریز و ضلع غربی مجموعهی سید حمزه قرار دارد، دارای تزیینات متفاوتی از دورههای مختلف تاریخی است. بخشی از این تزیینات، کاشیهای هفترنگ قاجاری واقع در ایوان غربی است که از یک مجموعهی بیست و سه قطعهای، تنها پنج قطعهی شکسته و تخریبشده برجای مانده است. با توجه به وضعیت محیطی مکان اصلی کاشیها و مطالعات فن شناسی و آسیب شناسی کاشیها تصمیم بر این شد تا پس از حفاظت و استحکامبخشی قطعات اصیل، نقوش آنها الگوبرداری شده و دیگر کاشیهای مفقود با همان طرح و رنگ قدیمی بازسازی و در مکان اصلی نصب گردد. لذا برای شناسایی ساختار لعابهای هر یک از کاشیها از روش آزمایشگاهی شیمی تر و روش آنالیز دستگاهی SEM-EDX استفاده شد و مشخص گردید که عوامل رنگساز اصلی در لعابهای سفید، و زرد به ترتیب عبارتاند از: اکسید سرب، عناصر سرب و آنیتموان. با استفاده از اطلاعات حاصلشده کاشیهای موردنظر ساخته شد و در کنار کاشیهای اصیل در محل نصب گردید.
کلید واژگان: مسجد ظهیریه تبریز، مجموعه سید حمزه، کاشی هفت رنگ، کاشیکاری قاجار، لعاب هفت رنگ، آنالیز دستگاهیSEM-EDX
دانلود فایل متن کامل مقاله (pdf)